[ بخشش مالى و عفو ] تفسير : وَلَا يَأْتَلِ أُولُوا الْفَضْلِ مِنكُمْ وَالسَّعَةِ أَن يُؤْتُوا أُولِى الْقُرْبَى وَالْمَسَاكِينَ وَالْمُهَاجِرِينَ فِى سَبِيلِ اللَّهِ وَلْيَعْفُوا وَلْيَصْفَحُوا أَلَا تُحِبُّونَ أَن يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ وَاللَّهُ غَفُورٌ رَحِيمٌ يعنى : و كسانى از شما كه داراى فضل و فزونى در زندگى و وسعت در مال‌اند هرگز كوتاهى نكنند در اين كه به خويشان و فقرا و مهاجران در راه خدا انفاق نمايند ، و البته بايد آنها را عفو كنند و صفح نمايند . يعنى اگر سوابق بدرفتارى از آنها ديده‌اند عفو كنند و ناديده گيرند و علاوه ملامت هم نكنند ، آيا دوست نداريد كه خدا شما را بيامرزد ؟ و خدا بسيار آمرزنده و مهربان است . إِنَّ الَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَنَاتِ الْغَافِلَاتِ الْمُؤْمِنَاتِ لُعِنُوا فِى الدُّنْيَا وَالْآخِرَةِ وَلَهُمْ عَذَابٌ عَظيمٌ يعنى : به يقين كسانى كه زن‌هاى پاكدامن و بىخبر از قضيه و با ايمان را نسبت زنا مىدهند ، آنها در دنيا و آخرت مورد لعن قرار گرفته‌اند و آنها را عذابى بزرگ است . بايد دانست كه ظاهر آيه در مورد قذف است و سه شرط براى مقذوف ذكر شده : احصان و غفلت و ايمان . بنابراين لازم است گفته شود كه احصان و ايمان از شرايط قذف است و ذكر غفلت تأكيد است و يا به لحاظ مورد نزول آيه است ، زيرا غفلت از مورد اتهام از شرايط قذف نيست . يَوْمَ تَشْهَدُ عَلَيْهِمْ أَلْسِنَتُهُمْ وَأَيْدِيهِمْ وَأَرْجُلُهُم بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ يعنى : عذاب بزرگ آنها روزى است كه زبان‌ها و دست‌ها و پاهاى آنان به زيان آنها به آنچه انجام مىدادند گواهى دهند . يعنى هر عضوى از اعضاى انسان به گناهانى كه از او صادر شده گواهى خواهد داد ، مثلًا به دروغ و غيبت مؤمن و بهتان و شهادت كذب ، زبان شخص شهادت مىدهد و به سرقت و دزدى ، چشم‌ها و دست‌ها و پاها ، و به زنا آلت طرفين و آنچه از اعضا شريك در التذاذند ، و هكذا . يَوْمَئِذٍ يُوَفِّيهِمُ اللَّهُ دِينَهُمُ الْحَقَّ وَيَعْلَمُونَ أَنَّ اللَّهَ هُوَ الْحَقُّ الْمُبِينُ سياق آيات اقتضا دارد كه اين آيه نيز مربوط به فسّاق و اعمال آنهاست و مراد